Skip to main content

Region Novi Sad

Go Search
Home
Terenski rezultati
  

Portal Prognozno-izveštajne službe zaštite bilja > Region Novi Sad > Usevi ili zasadi
Pojava stenica u zasadima

Na području delovanja RC Novi Sad u zasadima koštičavog voća i vinove loze registruje se prisustvo imaga braon mramoraste stenice (Halyomorpha halys) i zelene povrtne stenice (Nezara viridula). Povećanje temperature vazduha u prethodnom periodu uslovilo je migraciju ovih štetočina sa mesta prezimljavanja u zasade.

Imago braon mramoraste stenice i zelene povrtne stenice

Ove invazivne vrste stenica napadaju veliki broj biljnih vrsta, među kojima je veliki broj poljoprivrednih kultura. Štete pričinjavaju odrasle jedinke i larve sisanjem biljnih sokova iz svih nadzemnih delova biljaka. Simptom napada su sitni, okrugli ubodi koji kasnije prerastaju u nekrotične pege. Plodovi sa pomenutim simptomima gube tržišnu vrednost, a u slučaju jačeg napada može doći do opadanja plodova i potpunog gubitka prinosa. Indirektne štete se ogledaju u tome što mesta uboda predstavljaju ulazni otvor za patogene prouzrokovače različitih vrsta truleži.

Suzbijanje braon mramoraste stenice i zelene povrtne stenice je veoma otežano imajući u vidu da se masovno javljaju u periodu sazrevanja voća i povrća, kada je primena insekticida ograničena zbog karence. Najčešći način borbe protiv ovih štetočine je postavljanje klopki za njihovo izlovljavanje u cilju smanjenja populacije i nastanka šteta. Na manjim proizvodnim površinama moguće je njihovo mehaničko sakupljanje i uništavanje.

Za sada se ne preporučuje primena hemijskih mera zaštite, a RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem stenica u usevima i zasadima i signaliziraće pravo vreme za tretman.

Pojava pipe repičine ljuske

Na području delovanja RC Novi Sad usevi uljane repice se nalaze u fazi od vidljive prve latice, cvetni pupoljci još uvek zatvoreni (BBCH 59) do faze prvi cvetovi otvoreni (BBCH 60).

U žutim klopkama (Merikovim sudovima) koje su postavljene u useve uljane repice, kao i vizuelnim pregledom, registrovano je prisustvo imaga pipe repičine ljuske (Ceutorhynchus assimilis). Veće brojnosti ove štetočine uočene su na rubnim delovima parcele. U toku je početak naseljavanja ove štetočine na repičišta.

Imago pipe repičine ljuske

Pipa repičine ljuske ima jednu generaciju godišnje, a prezimljava u stadijumu imaga u zemlji. Po izlasku sa mesta prezimljavanja najpre se hrane divljim krstašicama, a potom prelaze na useve uljane repice, gde izgrizaju cvetne pupoljke, delove cveta i mlade ljuske. Nakon kopulacije ženke polažu od 30 do 150 jaja u otvore koje izbuše u mladim ljuskama. Najznačajnije štete pričinjavaju larve koje se ishranjuju semenom unutar mahuna. Otvori koje buše imaga, kao i izlazni otvori larvi olakšavaju prodor sekundarnih patogena, kao i mušice kupusne ljuske (Dasyneura brassicae).  

U našoj zemlji nema registrovanih insekticida za suzbijanje pipe repičine ljuske. Prema EPPO standardu (PP 2/8 (1)), hemijske mere zaštite se preporučuju samo nakon formiranja prvih mahuna, po postizanju praga štetnosti koji iznosi od 0,5 do 2 imaga po biljci, u rubnom delu parcele.

Primena insekticida u vreme cvetanja je zabranjena!

Pčela na cvetu uljane repice

RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem štetnih organizama u usevu uljane repice.

Početak leta šljivinih osa

Na području delovanja RC Novi Sad zasadi šljiva se nalaze u fazi od početak cvetanja (BBCH 61) do faze puno cvetanje (BBCH 65).

Zasad šljive BBCH 65

Na lepljivim klopkama koje su postavljene u zasade šljiva registruju se ulovi odraslih jedinki crne šljivine ose (Hoplocampa minuta) i žute šljivine ose (Hoplocampa flava). U toku je početak leta navedenih štetočina.

Imago crne šljivine ose

Ove štetočine imaju jednu generacuju godišnje i prezimljavaju u zemlji u stadijumu larve. U periodu cvetanja šljive, pojavljuju se odrasle jedinke osa i polažu jaja na čašicu cvetova. Crna šljivina osa polaže jaja u slobodne čašične listiće, dok žuta šljivina osa između slobodnih čašičnih listića. Jedna ženka položi prosečno 40 jaja. Nakon piljenja, gusenice se ubušuju u tek zametnute plodove. Pri ubušivanju, gusenice ne gutaju tkivo ploda već ga skupljaju u ustima i izbacuju napolje, sve do prodiranja u semenku. One se prvenstveno hrane semenkama, a pri tom izgrizaju i semenu kućicu, pa i mesnati deo ploda. Napadnuti plodovi otpadaju, a jedna gusenica može uništiti do 5 plodova šljive. Suzbijanje se izvodi u periodu piljenja gusenica pre njihovog ubušivanja u plodove.

Za sad se ne preporučuje primena hemijskih mera zaštite, a RC Novi Sad nastavlja se praćenjem navedenih štetočina i signaliziraće parvo vreme za tretman.

Primena insekticida u fazama cvetanja je zakonom zabranjena!

Upozorenje na azijsku voćnu mušicu (Drosophila suzukii)!

Monitoring azijske voćne mušice (Drosophila suzukii) RC Novi Sad vrši pomoću lovnih klopki sa mirisnim atraktantom koje se očitavaju na nedeljnom nivou tokom cele godine. Klopke su postavljene u zasadima koštičavog i jagodičastog voća i vinove loze.

Od sredine jula prošle godine, u klopkama se registruju kontinuirani ulovi odraslih jedinki ove štetočine. Tokom septembra, oktobra i novembra registrovane su maksimalne brojnosti koje su u pojedinim klopkama iznosile i preko hiljadu jedinki ulovljenih tokom nedelju dana.

Iz godine u godinu, populacija azijske voćne mušice se na području delovanja RC Novi Sad uvećava. Pored većeg broja jedinki koji preživi zimu, svake godine se produžava i period njihovog prisustva tokom zimskog perioda i ranog proleća. Trenutno se u klopkama i dalje registruju ulovi odraslih jedinki ove štetočine što na našem region nije zabeleženo prethodnih godina.

 

Sve navedeno ukazuje na VISOK RIZIK od nastanka šteta u proizvodnji jagode, višnje i trešnje, što nije bilo slučaj do sada na našem regionu.

RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem azijske voćne mušice i signaliziraće pravo vreme za tretman.

Pojava velike repičine pipe u usevima uljane repice

Na području delovanja RC Novi Sad usevi uljane repice se nalaze u fazi od 7 do 9 i više listova razvijeno (BBCH 17-19).

U žutim klopkama (Merikovim sudovima) koje su postavljene u useve uljane repice, kao i vizuelnim pregledom, registrovano je prisustvo imaga velike repičine pipe (Ceutorhynchus napi) u niskim brojnostima. U toku je početak naseljavanja ove štetočine na repičišta.

Takođe, u klopkama i prilikom vizuelnih pregleda registruju se visoke brojnosti imaga male repičine pipe (Ceutorhynchus pallidactylus) čiji je izlazak sa mesta prezimljavanja registrovan prošle nedelje. U toku je masovna migracija ove štetočine na repičišta, kao i početak dopunske ishrane imaga.

Imago male i velike repičine pipe

U narednom periodu se najavljuju niske temperature koje će uticati na smanjenu aktivnost navedenih štetočina.

Za sada se ne preporučuju hemijske mere zaštite, a RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem štetnih organizama u usevima uljane repice i signaliziraće pravo vreme za tretman.

Pojava male repičine pipe u usevima uljane repice

Na području delovanja RC Novi Sad usevi uljane repice se nalaze u fazi od 6 do 9 i više listova razvijeno (BBCH 16-19).

U žutim klopkama (Merikovim sudovima) koje su postavljene u useve uljane repice, kao i vizuelnim pregledom, registrovano je prisustvo imaga male repičine pipe (Ceutorhynchus pallidactylus). Porast temperatura u prethodnom periodu inicirao je izlazak ove štetočine sa mesta prezimljavanja i migraciju na useve uljane repice.

Mala repičina pipa u Merikovoj posudi

Mala repičina pipa u usevu uljane repice

S obzirom da je u toku početak migracije ove štetočine na useve uljane repice, i u klopkama i prilikom vizuelnih pregleda registrovani su pojedinačni primerci. Toplo vreme koje se prognozira i za naredne dane dovešće do njihove masovnije pojave na usevima, ali se ne očekuje početak polaganja jaja.

Za sada se ne preporučuju hemijske mere zaštite, a RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem štetnih organizama u usevima uljane repice i signaliziraće parvo vreme za tretman.

Zdravstveno stanje useva uljane repice

Na području delovanja RC Novi Sad usevi uljane repice se nalaze u fazi od 6 do 9 i više listova razvijeno (BBCH 16-19).

Vizuelnim pregledom useva registrovano je prisustvo simptoma suve truleži uljane repice (Phoma lingam) na do 24% biljaka. Simptomi su prisutni na donjim (najstarijim) listovima u vidu sivih okruglih pega u okviru kojih se formiraju piknidi.

Simptom suve truleži uljane repice

Tkivo u okviru pega se suši i ispada, a ukoliko je prisutan veći broj pega one se spajaju i dovode do sušenja lista. U kasnijim fazama razvoja, ukoliko se infekcija proširi na stablo može doći do loma i poleganja biljaka. Infekcije na mahunama mogu dovesti do njihovog prevremenog pucanja i rasipanja semena.

RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem štetnih organizama u usevima uljane repice i signaliziraće  vreme ukoliko bude bilo potrebe za suzbijanje ovog patogena.

Mala repičina pipa u usevima uljane repice

Na području delovanja RC Novi Sad usevi uljane repice se nalaze u fazi 9 i više listova razvijeno (BBCH 19).

U klopkama (Merikovim sudovima) koje su postavljene u useve uljane repice, kao i vizuelnim pregledom, registrovano je prisustvo imaga male repičine pipe (Ceutorhynchus pallidactylus). Porast temperatura u prethodnom periodu inicirao je izlazak ove štetočine sa mesta prezimljavanja i migraciju na useve uljane repice.

Brojnosti u klopkama su za sada niske a prisustvo imaga na biljkama je ispod praga štetnosti. U toku je dopunska ishrana imaga, dok se masovnija pojava očekuje početkom sledeće nedelje za kad su najavljenje visoke dnevne temperature. Redovno se prati i prisustvo jaja u telima ženke jer je veoma važno suzbiti pipe pre početka polaganja jaja jer velike štete nastaju i od posledica samog čina polaganja jaja kao i od ishrane larvi unutar lisnih drški i stabla.

Za sada se ne preporučuju hemijske mere zaštite, a RC Novi Sad će početkom sledeće nedelje ponovo izvestiti o stanju u usevima uljane repice i prisustvu i razvoju repičinih pipa.

Stanje u usevima uljane repice

Na području delovanja RC Novi Sad usevi uljane repice se nalaze u različitim fazama nicanja, do faze prvi list razvijen (BBCH 11).

Vizuelnim pregledom useva, na lokalitetu Kać, registrovano je prisustvo imaga repičine lisne ose (Athalia rosae).

Štete pričinjavaju pagusenice koje u početnim fazama razvoja useva mogu u potpunosti unštiti lisnu masu i dovesti do golobrsta. U toku je kopulacija imaga ove štetočine i u narednom periodu se očekuje početak polaganja jaja.

Takođe, vizuelnim pregledom useva registrovano je i prisustvo pojedinačnih krilatih formi vaši (Aphididae) na 10% pregledanih biljaka.

Za sada se ne preporučuju hemijske mere zaštite a RC Novi Sad nastavlja sa praćenjem navedenih štetočina i signaliziraće pravo vreme za tretman.

Braon mramorasta stenica

Na području delovanja RC Novi Sad registrovano je prisustvo braon mramoraste stenice (Halyomorpha halys) na većem broju gajenih biljaka (soja, malina, vinova loza) kao i na svetlosnim lovnim lampama postavljenim na lokalitetima Gložan i Gospođinci. Za sada je njeno prisutvo registrovano u usevima i zasadima manjih površina i u blizini okućnica i bašta, kao i u usevima u kojima je redukovana primena insekticida.

Različiti stadijumi razvoja H.halys na soji, malini, vinovoj lozi
Različiti stadijumi razvoja H.halys na soji, malini, vinovoj lozi

Ova invazivna vrsta stenice je izraziti polifag, do sada je registrovana na preko 100 biljnih vrsta među kojima je veliki broj poljoprivrednih kultura. Štete pričinjavaju odrasle jedinke i larve sisanjem biljnih sokova iz svih nadzemnih delova biljaka. Simptom napada su sitni, okrugli ubodi koji kasnije prerastaju u nekrotične pege. Plodovi sa pomenutim simptomima gube tržišnu vrednost a u slučaju jačeg napada može doći do opadanja plodova i potpunog gubitka prinosa. U usevu soje, usled napada pomenute štetočine, može doći do neobrazovanja semena. Indirektne štete se ogledaju u tome što mesta uboda predstavljaju ulazni otvor za patogene prouzrokovače različitih vrsta truleži.

Suzbijanje braon mramoraste stenice je veoma otežano imajući u vidu da se javlja u periodu sazrevanja voća i povrća, kada je primena insekticida ograničena, i da u našoj zemlji nema registrovanih insekticida za njeno suzbijanje. Najčešći način borbe protiv ove štetočine je postavljanje klopki za njihovo izlovljavanje u cilju smanjenja populacije i nastanka šteta. Na manjim proizvodnim površinama moguće je njihovo mehaničko sakupljanje i uništavanje.

1 - 10 Next